Το Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας απαρτίζεται από τα ακόλουθα ερευνητικά τμήματα:

Τμήμα Λεξικογραφίας

Δραστηριοποιείται ερευνητικά στους ακόλουθους τομείς:

  • στον σχεδιασμό και τη σύνταξη λεξικών και άλλων λεξικογραφικών εργαλείων
  • στον εμπλουτισμό του μεγάλου λεξικογραφικού του αρχείου
  • στη δημιουργία λεξικογραφικών βάσεων δεδομένων για διαδικτυακές εφαρμογές
  • στην αξιοποίηση των λεξικών και των λεξικογραφικών εργαλείων στη διδασκαλία της ελληνικής
  • στην επιμόρφωση των νέων επιστημόνων και των εκπαιδευτικών σε θέματα ηλεκτρονικής λεξικογραφίας
  • στην υποστήριξη του επιστημονικού διαλόγου γύρω από τη λεξικογραφία
  • στη συνέχιση του Λεξικού Κριαρά.

Το 2003 ο καθηγητής Εμμανουήλ Κριαράς ανέθεσε στο Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας τη συνέχιση του Λεξικού της Μεσαιωνικής Ελληνικής Δημώδους Γραμματείας (1100–1669). Το Λεξικό τιμήθηκε με δεκάδες επαινετικών κριτικών σε ελληνικά και ξένα επιστημονικά περιοδικά και με τιμητικές διακρίσεις της εμβέλειας του γαλλικού βραβείου Desrousseaux και του αυστριακού βραβείου Herder, και αποτελεί, εδώ και τέσσερις δεκαετίες (από το 1968 που εκδόθηκε ο πρώτος τόμος), βασικό εργαλείο, σε παγκόσμια κλίμακα, για τη μελέτη της μεσαιωνικής (και της νέας ελληνικής) γραμματείας μας.

Τμήμα Γλωσσολογίας

Το Τμήμα Γλωσσολογίας δραστηριοποιείται στους εξής άξονες:

  • θέση της ελληνικής γλώσσας στην Ευρωπαϊκή Ένωση γενικότερα και στα Βαλκάνια ειδικότερα
  • προβολή της ιστορίας της ελληνικής γλώσσας
  • ελληνικές διάλεκτοι
  • ζητήματα γλωσσικής πολιτικής και γλωσσικής εκπαίδευσης
  • συμμετοχή στην Ευρωπαϊκή Ομοσπονδία Εθνικών Φορέων για τη Γλώσσα (EFNIL), ένα φόρουμ συλλογής, ανταλλαγής και διάδοσης πληροφοριών σε θέματα χρήσης των εθνικών γλωσσών και διαμόρφωσης γλωσσικής πολιτικής στο πλαίσιο της Ε.Ε.
  • συνεργασία με τη Διεύθυνση Διεθνών και Εκπαιδευτικών Σχέσεων (Τμήμα Β΄) του Υπουργείου Παιδείας, Έρευνας και Θρησκευμάτων για την προβολή της ελληνικής γλώσσας και του έργου του ΚΕΓ (συμμετοχή σε εκθέσεις και διοργάνωση ημερίδων)
  • ειδικά λεξιλόγια και σύνταξη γλωσσαρίων.
Τμήμα Στήριξης και Προβολής της Ελληνικής Γλώσσας

Το Τμήμα Στήριξης και Προβολής της Ελληνικής Γλώσσας:

  • ασχολείται με τη διοργάνωση των Εξετάσεων Πιστοποίησης Επάρκειας της Ελληνομάθειας
  • εκπονεί ερευνητικά προγράμματα για τη διδασκαλία της ελληνικής ως ξένης/δεύτερης γλώσσας
  • παρέχει υποστηρικτικό υλικό για τη διδασκαλία της ελληνικής ως ξένης/δεύτερης γλώσσας στην «Πύλη για την Ελληνική Γλώσσα».
Τμήμα Γλώσσας και Λογοτεχνίας

Το Τμήμα Γλώσσας και Λογοτεχνίας:

  • ασχολείται με τη μελέτη της νεοελληνικής γλώσσας και λογοτεχνίας (πρωτότυπης και μεταφρασμένης)
  • μελετά τη γλώσσα ως μεταφραστικό εργαλείο και προσεγγίζει τη θεωρία, την ιστορία και την πρακτική της μετάφρασης λογοτεχνικών έργων από και προς τη νέα ελληνική
  • εκπονεί ερευνητικά προγράμματα για τη μελέτη της ιστορίας της νεοελληνικής λογοτεχνίας και για το έργο σημαντικών δημιουργών της (Κ. Π. Καβάφης, Γιώργος Σεφέρης, Διονύσιος Σολωμός)
  • υποστηρίζει τη διδασκαλία του μαθήματος της Νεοελληνικής και Νεότερης Ευρωπαϊκής Λογοτεχνίας στο Γυμνάσιο, στο Λύκειο και στην τριτοβάθμια εκπαίδευση με τη διάθεση ηλεκτρονικού υλικού στην «Πύλη για την Ελληνική Γλώσσα».